haber

Yeni Araştırmaya Nazaran Parayla Memnunluk Satın Alınabiliyor

Memnunluğu tanımlayabilecek birçok etken bulunuyor ama bu mhanezunun en tartışmalı noktası artık bir klişe haline gelmiş olan parayla memnunluk olup olmayacağı konusu. Aslına bakacak olursak bu kelam, ne tam olarak hakikat ne de tam olarak yanlış. Yapılan birtakım çalışmalara nazaran para arttıkça memnunluk da artıyor. Gelgelelim bu mutluluğun da bir doyma noktası bulunuyor: yıllık 75 bin dolar (yaklaşık 515 bin TL). Bu eşikten sonra artan para beraberinde memnunluğu da artırmıyor.

Ama San Diego Üniversitesi Psikoloji Profesörü Jean Twenge ve çalışma arkadaşı tarafından 30 yaş ve üstü 40 binden fazla yetişkin ABD’li ile yapılan araştırma, bu tartışmayı daha da alhanelendirecek üzere duruyor. 1972 – 2016 yılları arasını kapsayan bu geniş çaplı araştırma, para ve memnunluk arasındaki bağlantının geçmişe nazaran daha güçlü olduğunu ve artık daha fazla paranın daha fazla memnunluk getirdiğini ortaya koyuyor.

Toplumsal sınıf ayrımı ve memnunluk

Profesör Twenge ve çalışma arkadaşı, on yılları kapsayan laf konusu bu çalışmada memnunluk konusuna sınıfsal, bilhassa gelir ve eğitim açısından bakış atmaya karar verdi. Yukarıdaki tablodan da görebileceğiniz üzere 1970’li yıllarda üniversite mezunu olan ve olmayan beyaz Amerikalılar arasında “çok mutluyum” diyenlerin orantısı %40.

Fakat 2010’lu yıllara gelindiğinde eğitim shaneiyesine nazaran çok mesudum diyenler arasındaki fark uygunca açılıyor. Üniversite mezunu olmayan iştirakçilerde bu nispet %29’a kadar düşerken üniversite mezunlarında %40 shaneiyelerinde taraf alıyor. Gelir temelli bakıldığında 70’li yıllar ile 2010’lu yıllarda aradaki fark daha da artıyor.

Daha fazla eğitim alan ve daha fazla gelire sahip olan siyahi Amerikalılarda mutluk, 1970’lerden 2010’lara kadar artarak dhaneam ediyor. Bu kümede eğitim ve gelir shaneiyesi düşük olanların memnunluk orantısı ise bu yıllar arasında sabit kalıyor. Siyahi Amerikalılar için gelir shaneiyesine bağlı memnunluk orantısı arasındaki fark, 70’lerden 2010’lara kadar artarak dhaneam ediyor.

Başkaca yapılan yeni araştırmada, hanevelki araştırmaların bilakis yüksek gelir shaneiyelerinde bir memnunluk platosu ya da doyum noktası bulunmuyor. Örneğin 160 bin dolar ya da daha fazla kazanan yetişkinler, 115 bin dolar ile 160 bin dolar arasında kazananlara nazaran daha mesrur.

Toplumsal sınıflar arasındaki fark açılıyor

Profesör Twenge’ye nazaran yıllar arasında oluşan bu farkın birçok mümkün sebebi bulunuyor. Bunlardan bir tanesi de gelir eşitsizliğinin giderek büyümesi. Yani zenginin daha güçlü, yoksulun daha yoksul olması. Günümüzde ortalama bir şirket CEO’sunun geliri, ortalama bir emekçiden 271 kat fazla ki aradaki bu fark 1978 yılına kadar 30 kat daha fazla.

Daha fazla gelir eşitsizliğinin olduğu topluluklarda varlıklılar ile fakirler arasındaki boşluk giderek artıyor ve orta sınıfta bulunan kişi rakamsı ise azalıyor. Bunların sebebi ise kimi temel gereksinimlerin artık çok daha fazla maliyetli olması, pahalılığın hızlanması ve çalışanlar daha üretken olsa bile maaşlarının buna yetişememesi.

Başkaca yıllar içerisinde yaşanan bu değişimler haneliliklere de yansımış durumda. Tıpkı araştırmaya nazaran 1970’lerde hanelilik nispetlerinde sınıflar arasında rastgele bir fark yoktu. Lakin artık daha fazla geliri ve eğitimi olanların hanelenme nispeti, daha az gelire ve eğitime sahip olanlardan daha yüksek. Ayrıyeten ortalamada haneli beşerler, haneli olmayanlara nazaran daha mesut.

2015 yılında yapılan farklı bir araştırmada üniversite mezunu olmayan beyaz Amerikalıların intihar orantısının arttığı görülmüştü. Araştırmanın müellifi, bu ölümlere “umutsuzluk ölümleri” dedi. Üstelik COVID-19 salgınıyla birlikte sınıflar arasındaki bu farkın daha da artabileceği tasası duyuluyor. Kimi memleketlerde siyasetçiler, bu problemlerin önüne geçebilmek için âlemşümul temel gelir modeline yöneliyor.

Etiketler
Daha Fazla Göster

Bir Cevap Yazın

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı